Σ’ ένα παράλληλο σύμπαν οι άνθρωποι είναι άνθρωποι. Δεν τρομοκρατούν και δεν κλοτσάνε στο πυρ το εξώτερον κοινωνικές ομάδες που μάθανε να τις φοβούνται. Δε νοιάζονται μόνο για το τομαράκι τους, αλλά συνυπολογίζουν και τους συνανθρώπους τους. Σ’ ένα παράλληλο σύμπαν οι ναρκομανείς δεν απομονώνονται. Εκεί οι ναρκομανείς είναι κι εκείνοι άνθρωποι κι οι άνθρωποι είναι όλοι ναρκομανείς!

Η χρήση ουσιών δεν είναι έγκλημα· ή μάλλον είναι, έγκλημα ενάντια στον ίδιο μας τον εαυτό. Δε βλάπτει και δεν ευτελίζει τη δική σου ουσία. Οι ναρκομανείς δεν είναι εγκληματίες για να φυλακίζονται, αλλά ψυχικά ασθενείς που χρειάζονται βοήθεια. Η κοινωνική απομόνωση δεν τους λύνει το πρόβλημα, μα πάνω απ’ όλα δε λύνει το δικό σου. Η αποξένωση σουτάρει μία ολόκληρη πληγείσα κοινωνική ομάδα στα άδυτα της εξαθλίωσης, της ξεφτίλας και της κατάθλιψης. Το ότι δεν είσαι εσύ ο πάσχων, δε σημαίνει ότι με το ν’ αδιαφορείς γι’ αυτούς, ξεμπερδεύεις απ’ το δεινό.

Σε μία χώρα που το κράτος Πρόνοιας είναι ανύπαρκτο, γίνεσαι συνένοχος στην απανθρωπιά και στην απαξίωση της ανθρώπινης οντότητας όταν επιλέγεις με απέχθεια να γυρίσεις την πλάτη στα «πρεζόνια» που σου χαλάν τη μόστρα. Σ’ ένα κράτος που δε δύναται να καλύψει ούτε τη θεραπευτική αποτοξίνωση κι ασυζητητί φασκελώνει επιδεικτικά την επανένταξη αυτών των ατόμων στην παραγωγική γραμμή της κοινωνίας –φυλακίσεις και ταμπέλες-, υπενθυμίζοντάς μας τη χωλότητα του, εσύ πού είσαι; Προσυπογράφεις το θάνατο τους βεβαιώνοντας μας πως η θηριωδία ενυπάρχει κάπου ανάμεσα στα γονίδιά μας.

Οι «αγύρτες», όπως «αναμάρτητα» στιγματίζεις καθημερινά, είναι ψυχωσικοί ασθενείς –επιστημονικά αποδεδειγμένα- που λανθασμένα έσπευσαν στα ναρκωτικά προσδοκώντας να επιλύσουν δυσκολίες και να μπάσουν ψυχολογικά κενά. Μα η πραγματική αγυρτεία είναι η δική σου άρνηση να τους αποδεχτείς και να τους κρατήσεις κενή κι ανέπαφη μία θέση στο κοινωνικό σύνολο. Αντ’ αυτού, κρίνεις αρμόζουσα μια θέση στα σκατά και το περιθώριο.

Ο απαίδευτος λαός υιοθετεί φρασεολογίες τύπου «όλοι είχαμε προβλήματα, αλλά στις ουσίες δεν το ρίξαμε». Η παντελής άγνοια και τα ταμπού για την ψυχική υγεία και τη βαρύτητα των ψυχικών νοσημάτων, η μεροληπτική κενολογία από κάθε «ενημερωτικό» παράγοντα και τα παλαιολιθικά κατάλοιπα της νοοτροπίας μας –νταήδες κι αλήτες να ‘μαστε ούλοι, ough!- υποδαυλίζουν το φόβο και νομιμοποιούν το στιγματισμό. Οι άνθρωποι αυτοί δεν είναι θύτες, αλλά θύματα!

Τα ναρκωτικά τους τρώει τη σάρκα και μαζί μ’ αυτή τους στερεί τη ζωή. Αυτοκτονούν και ταυτόχρονα σκοτώνονται από κάθε λογής έμπορο και νοθευμένη ουσία που προμηθεύονται. Και για να σε προλάβω, το είδος των εγκλημάτων που μπορούν να διαπράξουν οι άρρωστοι –κι αυτό το τονίζω- χρήστες είναι μικροκλοπές και διαρρήξεις, αλλά όχι φόνοι. Περί του θέματος, βλέπε καλύτερα στατιστικές αναλύσεις κι αποτελέσματα, γιατί μας έφαγε η περί ανέμων κι υδάτων «εμπειρογνωσία».

Για να επανέλθουν στα κοινωνικά δρώμενα και να επαναφέρουν την καθημερινότητα και τον ψυχισμό τους σε αποδοτικά επίπεδα απαιτούνται κίνητρο κι υποστήριξη. Ο περίγυρος ξεγράφει, απορρίπτει κι ευνουχίζει κάθε δυνατότητα επαναπροσδιορισμού κι ανάπτυξης των ικανοτήτων τους. Χρήση δε σημαίνει αχρηστία, σημαίνει εθισμός. Είναι βαρύ το τίμημα να δαχτυλοδείχνεσαι εσαεί και να αποκηρύσσεσαι εξόριστος εκτός του συνόλου. Ο ναρκομανής δεν είναι μόνο ο εξαθλιωμένος τυπάς που σου ζήτησε το πενηντάλεπτο προχθές στη στάση, αλλά κι ο πιτσιρικάς που σ’ ένα άλλο παράλληλο σύμπαν κόζαρε εσένα να βαράς τη φλέβα. Επειδή γουστάρεις, δε γουστάρεις, κάποια πράγματα είναι θέμα τύχης!

Όταν ένας ολόκληρος λαός είναι γαλουχημένος με την αντίληψη ότι οι άνθρωποι αυτοί είναι επικίνδυνοι κι ότι ακόμη κι αν «καθαρίσουν» είναι ανάξιοι εμπιστοσύνης επειδή θα ξανακυλήσουν, τότε συνειδητοποιείς ότι κατακτάμε αξιοκρατικότατα το μετάλλιο των κλαμάτων. Χώρια που το ‘παίζεις ψυχικά υγιής αρνούμενος να δεις και ν’ αποδεχτείς πως καθένας από μας αντιμετωπίζει τα δικά του ψυχολογικά!

Έρευνα που πραγματοποίησε ο Bruce Alexander τη δεκαετία του ’70 περί εθισμού σε οπιούχα ναρκωτικά, χρησιμοποίησε δύο ομάδες αρουραίων, οι οποίες εθίστηκαν πριν την έναρξη του προγράμματος σε μορφίνη. Η μία ομάδα αρουραίων απομονώθηκε σε κελιά, ενώ η άλλη ομάδα τοποθετήθηκε σ’ ένα οργανωμένο, ειδικά κατασκευασμένο πάρκο φυσιολογικής και κοινωνικής διαβίωσης, έναν ψυχαγωγικό παράδεισο, το λεγόμενο «Πάρκο των Αρουραίων». Σε κάθε απομονωμένο αρουραίο, όπως και στην ομάδα των αρουραίων που συνυπήρχαν, δόθηκε η επιλογή νερού ή σκευάσματος μορφίνης για πόση.

Τα αποτελέσματα ήταν εξαιρετικά ενδιαφέροντα. Παρατηρήθηκε ότι η ομάδα των εθισμένων αρουραίων που είχε μια κοινωνικότατη και φυσιολογική ζωή απέφευγε τη χρήση μορφίνης και προτιμούσε να επιδίδεται σε ομαδικές κι ενεργές δραστηριότητες μέσα στο πάρκο. Σε αντίθεση, οι απομονωμένοι, εθισμένοι αρουραίοι που δεν είχαν καμιά κοινωνική αλληλεπίδραση συνέχισαν να κάνουν υπέρογκη χρήση μορφίνης καταβάλλοντας μέρα με τη μέρα πιο πολύ τον οργανισμό τους.

Η έρευνα ήταν η απάντηση όσο αφορά τις συνθήκες και τα αίτια που ωθούν στη χρήση ναρκωτικών ουσιών, αλλά και τον μονόδρομο απεξάρτησης κι επανένταξης. Οι ναρκομανείς είναι παιδιά που ψάχνουν διέξοδο απ’ το «κελί» τους και κρυψώνα απ’ τους φόβους τους. Κι ο μόνος τρόπος να τα καταφέρουν είναι η κοινωνική στήριξη, η ενεργή κοινωνική δραστηριοποίηση και επαφή, η αλληλοβοήθεια κι η αλληλεγγύη. Μάλλον αρχές που χάθηκαν κάπου μέσα στους αιώνες ή που δεν υπήρξαν και ποτέ!

Κι έτσι επιλογικά και στυγνά, διαπιστώνεις πως κανένα άμπαλο σωφρονιστικό σύστημα και καμιά αστοιχείωτη ιδρυματοποίηση δε θεραπεύει τους χρήστες ουσιών. Γιατί τα κελιά και τα δωμάτια των ιδρυμάτων είναι η χειρότερη ηρωίνη. Αφού, γαμώ το κεφάλι μας, οι άνθρωποι γιατρεύονται με λίγη περισσότερη αγάπη. Ναι, απ’ αυτήν που πετσοκόβουμε και ξεμοναχιάζουμε στο στάβλο μας για να μην ξενοπηδάει. Κι αν μπορείς να τους φτιάξεις τον παράδεισο, γιατί τους καταδικάζεις στην κόλαση εσύ;

comments Αν έχεις κάτι να πεις... μίλησε τώρα ή σώπασε για πάντα.