Οι λέξεις όταν χρησιμοποιούνται συνέχεια και επίμονα αποδυναμώνονται και χάνεται το νόημά τους. Το ίδιο συμβαίνει και με τη λέξη «διαπλοκή». Σχεδόν κανείς πια δεν πολυκαταλαβαίνει τι ακριβώς σημαίνει, αλλά και τη βαρύτητα που έχει στην κοινωνία.

Αφορμή γι’ αυτές τις σκέψεις, που θα προσπαθήσω να προσεγγίσω, είναι το βιβλίο του πρώην αρχισυντάκτη της FrankfurterAllgemeineZeitung (FAZ) Ούντο Ούλφκοτε, που κυκλοφόρησε τους τελευταίους μήνες στη Γερμανία με τον ιδιαίτερα σκληρό τίτλο «Αγορασμένοι δημοσιογράφοι».

Τι σημαίνει λοιπόν διαπλοκή; Ποιος είναι ο κύριος στόχος της; Πως το επιτυγχάνει;

Το μεγαλύτερο όπλο που μπορεί να έχει μια κυβέρνηση ή μια μεγάλη εταιρεία για ν’ αυξήσει τα κέρδη της, είναι τα ΜΜΕ.

Να μπορεί δηλαδή να κατευθύνει την κοινή γνώμη εκεί που θέλει, ν’ αποσιωπήσει ή να δημοσιοποιήσει ένα γεγονός προς όφελός της.

Αυτό ακριβώς περιγράφει με λεπτομέρειες το παραπάνω βιβλίο. Όταν λέμε λεπτομέρειες εννοούμε ονόματα δημοσιογράφων που χρηματίζονται με τεράστια ποσά προκειμένου να γράψουν ψευδείς ειδήσεις.

Τα ποσά αυτά προέρχονται από μεγάλες εταιρείες, συνήθως πολυεθνικές που, όχι μόνο θέλουν να προωθήσουν τα προϊόντας τους, κάτι που θα μπορούσαν να το κάνουν και με απλή διαφήμιση, αλλά και να βάλουν χέρι στο κρατικό χρήμα, το οποίο είναι εύκολα προσβάσιμο, ή ν’ αποκρύψουν μια είδηση.

Όταν για παράδειγμα θέλουν να καλύψουν μια οικολογική καταστροφή ή μια λαϊκή εξέγερση, επιστρατεύονται οι «έγκυροι» δημοσιογράφοι, πάντα εννοείται με την έγκριση των ιδιοκτητών των ΜΜΕ, ταξιδεύουν ανά την υφήλιο με απίστευτη χλιδή.

Θα πρέπει ν’ απομειωθεί η δυναμική του συμβάντος είτε παρουσιάζοντας την είδηση σαν μικρότερης σημασίας, είτε μεταφέροντας την ελλιπή, είτε αποκρύπτοντάς την. Οι τεχνικές αυτές είναι ίσως γνωστές στους περισσότερους.

Σύμφωνα πάντα με τον συγγραφέα, που σημειωτέον θεωρεί πως τα τρία τέταρτα των δημοσιογράφων είναι εξαγορασμένοι, κάθε κυβέρνηση θεωρεί σαν το μεγαλύτερό της όπλο για την διακυβέρνηση, τις καλές σχέσεις της με τα ΜΜΕ. Χρησιμοποιώντας μυστικά κονδύλια τα οποία δεν μπορούν να ελεγχθούν, μπορεί να κατευθύνει την κοινή γνώμη.

Κάτι αντίστοιχο συμβαίνει και στη χώρα μας. Ιδιοκτήτες των ΜΜΕ είναι εκείνοι που έχουν στην κατοχή τους τον περισσότερο πλούτο. Είναι εργολάβοι δημοσίων έργων, εφοπλιστές, μεγαλοβιομήχανοι, τραπεζίτες και ιδιοκτήτες διυλιστηρίων.

Όλες δηλαδή οι ειδήσεις που θ’ ακούσουμε ή θα δούμε στην τηλεόραση, στο ραδιόφωνο ή θα διαβάσουμε στις εφημερίδες θα είναι απόλυτα ελεγχόμενες μόνο από αυτούς. Οι δημοσιογράφοι είναι υπάλληλοί τους.

Η ενημέρωση των πολιτών που ενώ είναι από τα πιο δημοκρατικά δικαιώματα και θα πρέπει ν’ απολαμβάνει ο κάθε πολίτης της χώρας, ελέγχεται από μια μικρή μερίδα επιχειρηματιών και μόνο.

Η αντικειμενικότητα της είδησης, η καταγραφή και η μετάδοσή της δηλαδή όπως ακριβώς είναι και όχι παραποιημένη ή διαστρεβλωμένη, καταπατείται διαρκώς.

Το να μην ενημερώνεται ο πολίτης αντικειμενικά σημαίνει πως δεν μπορεί να έχει ορθή κρίση, ή ακόμα και καθόλου, για θέματα που τον αφορούν άμεσα ή έμμεσα.

Αλίμονο στην πολιτική ηγεσία που θα συγκρουστεί με τα ΜΜΕ. Έχουν τόση δύναμη που μπορούν να ρίξουν μια κυβέρνηση μέσα σε πολύ μικρό διαστήματα.

Στοχοποιούν τους πολιτικούς που αντιδρούν, μεταδίδοντας ψευδείς πληροφορίες, μεγεθύνοντας ασήμαντες λεπτομέρειες κυρίως από την προσωπική του ζωή με απώτερο σκοπό να διαβρώσουν την εικόνα του ώστε ο λόγος του και οι απόψεις του να καταστούν ανίσχυρες.

Οι δε πολιτικοί ή θα πρέπει να συγκρουστούν δυναμικά με αμφίβολα αποτελέσματα, επειδή τα εδώ ΜΜΕ έχουν άμεση συνεργασία με αυτά του εξωτερικού, ή θα πρέπει η δημόσια τηλεόραση να λειτουργεί χωρίς κρατικές παρεμβάσεις με στόχο την προάσπιση της δημοκρατίας μέσα από τον έλεγχο των πολιτικών αποφάσεων.

Για να μπορέσει να επιτευχθεί κάτι τέτοιο θα πρέπει να είναι γνωστές οι πηγές χρηματοδότησης κάθε μέσου ενημέρωσης καθώς και η απαγόρευση κατοχής του από επιχειρηματίες. Να είναι δηλαδή καθαρά δημοσιογραφικό, να μπορεί να κάνει ανεξάρτητα την έρευνα και τις πηγές των ειδήσεων ώστε αυτά που θα μεταδίδει ν’ αφορούν το όφελος των πολλών που δεν μπορούν να έχουν πρόσβαση στα γεγονότα.

Σε κάθε άλλη περίπτωση θα λειτουργούν σαν μια μορφή διαφήμισης εκείνων που θα θέλουν να προωθήσουν τα προϊόντα ή τις πολιτικές τους.

Η δύναμή τους είναι τόσο μεγάλη που μπορούν να σώσουν ή να καταστρέψουν μια ολόκληρη χώρα.

Η δύναμη όμως του ενημερωμένου και καλά πληροφορημένου πληθυσμού είναι απείρως μεγαλύτερη.

Τι τρίγωνο επιχειρηματίες – ΜΜΕ – πολιτικοί αν δεν διαχωριστεί, θα είναι πάντα το πιο επικίνδυνο κομμάτι της δημοκρατίας.
 

comments Αν έχεις κάτι να πεις... μίλησε τώρα ή σώπασε για πάντα.