Quo vadis?

Η αλήθεια είναι ότι δυσκολεύτηκα να αναλάβω αυτό το άρθρο, γιατί ως συνήθως έχω την κατάρα του παρατηρητή: αυτού δηλαδή που προσπαθεί να σταθμίσει δύο αντίπαλες απόψεις και κατορθώνει να στοχοποιηθεί και από τις δύο πλευρές.

Έγινε αυτό ακριβώς που φοβόμουν: ο κόσμος διχάστηκε οριστικά σε «γερμανοτσολιάδες» και «δραχμολάγνους» και από εδώ και πέρα τα πράγματα νομοτελειακά θα πάνε προς το χειρότερο. Γιατί έτσι ή αλλιώς στην επόμενη μέρα θα πρέπει οι ίδιοι που βριζόμασταν, να συνεννοηθούμε για το τι θα γίνει και απ' όσο έχω διαβάσει μέχρι τώρα, κάθε πλευρά έχει εμπλακεί σε τακτικές έντασης και δε δείχνει διάθεση να κατεβάσει τους τόνους.

Η αλήθεια είναι ότι αυτό ήταν λογικό, γιατί εδώ και χρόνια δεν είχαμε δημοκρατία, αλλά κομματοκρατία. Και αυτή, με όπλο το εύκολο χρήμα που έδιναν τα ευρωπαϊκά πακέτα, εκπαίδευσε τους πολίτες από όντα με βούληση σε ανθρωπάκια-πελάτες. Αυτή η διαδικασία ήταν εξαιρετικά απλή και σχετικά σύντομη: δόθηκε άκοπο χρήμα σε κομματικούς φυλάρχους και αυτοί το «επένδυσαν» κατά πως έπρεπε.

Αποτέλεσμα αυτής της διαδικασίας ήταν η παντελής έλλειψη πολιτικής παιδείας, η προώθηση του μοντέλου του κομματικού «πατερούλη» (και ο συγχωρεμένος ο Παπανδρέου ήταν κομμένος-ραμμένος γι' αυτόν τον ρόλο) και φυσικά ανελέητος δικομματισμός. Αυτός ο δικομματισμός που έχει γυρίσει μπούμερανγκ και κανείς δεν ξέρει ποιον θα πρωτοβαρέσει.

Το «Μένουμε Ευρώπη» και το «Όχι στα τελεσίγραφα» είναι και αυτά απότοκα της παραπάνω τάσης. Γιατί άφησε κληρονομιά την απόλυτη έλλειψη συνεννόησης και από τις δύο πλευρές.

Ένα απλό παράδειγμα: πες ότι κάποιος θέλει να υποστηρίξει το κίνημα των «φιλοευρωπαιστών». Μόνο και μόνο βάση των σκηνών γελοιότητας (για να μη χρησιμοποιήσω βαρύτερη έκφραση) που εξελίχθηκαν στην πρώτη συγκέντρωση –με κακογραμμένα συνθήματα στα αγγλικά, φιλήματα στη σημαία της Ενωμένης Ευρώπης που κορυφώθηκαν με την παρουσία των Γεωργιάδη (ασχολίαστο), Δένδια (ο ίδιος υπουργός που είχε θέσει θέμα κατάργησης των συγκεντρώσεων) και Βαρβιτσιώτη (κλασικός κομματικός γόνος)–, θα έχασε κάθε διάθεση. Αυτή δηλαδή είναι η ευρωπαϊκή φιλοευρωπαϊκή εμπροσθοφυλακή; Λυπάμαι παιδιά, αλλά να μου λείπει. Όχι και να συγχωράτε, δεν θα πάρω.

Την ίδια στιγμή η αντίπερα όχθη δεν τα πάει καλύτερα. Ενστερνίστηκε πλήρως την λογική «ή μαζί μας ή εναντίον μας» και βαράει κατά βούληση. Η βασική λεπτομέρεια είναι ότι κανείς δεν μπαίνει στον κόπο να εξηγήσει πλήρως τι σημαίνει το «ναι» και τι το «όχι», τι συνέπειες δηλαδή θα προκύψουν από αυτή την απόφαση.

Όχι από τους ατακατζήδες του Facebook, αλλά με επίσημο, κυβερνητικό διάγγελμα, το οποίο να αναφέρει ρητά και κυρίως κατανοητά πού βαδίζουμε, τι θέλουμε να επιτύχουμε και κυρίως πώς θα το πετύχουμε.

Για την ώρα, ήδη το πρώτο φάουλ καταγράφεται στα υπερβολικά αργά αντανακλαστικά της κυβέρνησης, που οδήγησαν σε ουρές στα ΑΤΜ, στα βενζινάδικα και στα σούπερ μάρκετ, αφήνοντας τους τρομολάγνους να παίζουν μπάλα που οδήγησε στο capital control. Την ίδια στιγμή ο τότε υπουργός Οικονομικών δηλώνει ότι «εάν κλείσουμε μια καλή συμφωνία θα πούμε ναι στο δημοψήφισμα». Δηλαδή μόνο σε μένα φάνηκε τζόγος αυτή η δήλωση;

Οπότε, πού φτάνουμε; Ότι η πλειοψηφία του κόσμου έδειξε σημάδια πανικού πριν ακόμη αρχίσει να πιέζει η όλη κατάσταση, πράγμα που προσωπικά με κάνει εξαιρετικά απαισιόδοξο για το πόσο ανεξάρτητη ήταν η ψήφος του χθες.

Δε θέλησα να επηρεάσω κανέναν ούτε για το «ναι» ούτε για το «όχι», θεωρώντας το αυστηρά προσωπική επιλογή. Αλλά φαντάζομαι ότι μπορούμε να συμφωνήσουμε ότι αυτή την στιγμή πληρώνουμε την πολιτική ανεπάρκεια χρόνων μην έχοντας σε σχεδόν καμία παράταξη σοβαρό πολιτικό προσωπικό (το αποδεικνύει με τον πιο απλό τρόπο το τουρλουμπούκι ΣΥΡΙΖΑ-ΑΝΕΛ, δύο κομμάτων τόσο ομοίων όσο ο ταραμάς με την σοκολάτα).

Από εκεί και πέρα το μόνο που μπορούμε να κάνουμε είναι να περιμένουμε. Με ψυχραιμία και με την ευχή να μην χειροτερέψει μια ήδη πολύ τεταμένη κατάσταση, στην οποία βοήθησαν πολλοί με πολλούς τρόπους, μέσα κι έξω από την χώρα. Καλό θα ήταν επίσης να μάθει το πολιτικό προσωπικό της χώρας να κοιτάζει πέρα από δήθεν παιχνίδια τακτικής, γιατί όταν αρχίζουν οι καταστάσεις να πιέζουν, αρχίζουν κάποιοι και ρεζιλεύονται. Και αυτό δεν ισχύει για μια παράταξη.

 

comments Αν έχεις κάτι να πεις... μίλησε τώρα ή σώπασε για πάντα.